Svedoci vremena
Bijeljina je grad koji krase značajne građevina još iz doba otomanskog carstva i austrougarske monarhije.
TEKST SE NASTAVLJA ISPOD OGLASA
Iz vremena Otomanske imperije u Bijeljini su sačuvane samo dvije građevine, stara crkva Svetog Đorđa i zgrada Muzeja "Semberija".
TEKST SE NASTAVLJA ISPOD OGLASA
Crkva Svetog Đorđa najstarija je građevina u Bijeljini. Podignuta je i osvještana 1872. godine i ove godine obilježava 140 godina postojanja.
TEKST SE NASTAVLJA ISPOD OGLASA
Na njenom mjestu postojala je i starija crkva, koja se spominje još 1735. godine. I sada se u crkvenoj porti posebno čuva mjesto na kojem se, prema pretpostavkama, nalazio oltar te starije crkve.
Crkva Svetog Đorđa je mješavina ruskog i vizantijskog stila. Ona posjeduje jednu kupolu i veliki zvonik. Godine 1949/50. akademski slikar Karlo Macek uradio je restauraciju ikonostasa i zidnih slika. Nažalost, arhiva crkve je uništena u Drugom svjetskom ratu.
Zgrada muzeja nalazi se u centru grada. Podignuta je 1876. godine i prvobitno je bila centralna administrativna zgrada nazvana „Konak". Projektovali su je i izgradili građevinari iz Italije i to po uzoru na administrativne građevine koje su turske vlasti naručivale na Balkanu. Zgrada ima elemente neomavarskog stila.
Između 1878 - 1918. godine u zgradi današnjeg Muzeja se nalazila administracija Bijeljinskog kotara, a između dva svetska rata administracija Bijeljinskog sreza. Od 1952. do 1963. godine u njoj je bio smješten Sud, a od 1964. do 1976. služila je kao škola.
Godine 1978. zgrada je restauracijom dobila četiri velike izložbene sale i tako adaptirana u Muzej Semberije.
Od zgrada iz austrougarskog perioda najmonumentalnija je zgrada opštine Bijeljina, a tu su i zgrada gdje je sada Pavlovića banka, zgrada Muzičke škole i nekoliko objekata vezanih za jevrejsku zajednicu, vlasništvo jevrejske porodice Alkalaj.
Opštinska zgrada sagrađena je između 1908. i 1910. godine, kao namjenska zgrada nove opštinske administracije. Podaci govore da je građena u približno neoklasicističkom stilu sa centralnim dijelom i dva prostrana krila.
Iz Kraljevine Jugoslavije najznačajnije su zgrada Sokolskog doma,koja je na privremenoj listi zaštićenih građevina u BiH, današnja zgrada eparhije, kao i nekoliko stambenih objekata.
Direktor muzeja „Semberija" Mirko Babić kaže da i u okolini Bijeljine postoje brojne vrijedne građevine podignute početkom dvadesetog vijeka koje svjedoče o stilu jednog vremena.
On upozorava da vlasnici takve građevine često ruše i prave nove, što im niko ne može zabraniti jer su objekti njihovo vlasništvo.
Mnogo je starih građevina koje nestaju ili propadaju jer loše materijalno stanje ne omogućava njihovo održavanje.
Tako u Bijeljini propada kuća Magdalene Nikolić - Živanović, prve književnici u BiH i prve ljubavi najvećeg srpskog pjesnika Jovana Dučića.
U ovoj je kući Dučić stanovao dok je radio kao učitelj u Bijeljini i tu se rodila velika ljubav između njega Magdalene, unuke trgovca Pere Živanovića.
Kuća nije ni u čijoj nadležnosti, ima više vlasnika, oronula je i propala, a mogla je biti turistička atrakcija u Bijeljini i regionu, kao što su Italijani privukli turiste u Veronu u obilazak kuće gdje su se voljeli Romeo i Julija.
Tekst i fotografija: Jelena Andrić
