Srpska i bez BiH može graditi gasnu interkonekciju?

Pravni stručnjaci iz Republike Srpske tvrde da može i da se po pitanju tog projekta ne treba primjenjivati Zakon o postupku zaključivanja i izvršavanja međunarodnih ugovora, već Ustav BiH i Sporazum o uspostavljanju specijalnih paralelnih odnosa između Republike Srpske i Republike Srbije.

Naime, u članu 3.2 a) Ustava Bosne i Hercegovine navodi se da "entiteti imaju pravo da uspostavljaju posebne paralelne odnose sa susjednim državama, u skladu sa suverenitetom i teritorijalnim integritetom Bosne i Hercegovine". Na osnovu tog člana, odnosno Ustava BiH, Republika Srpska i Republika Srbija u septembru 2006. godine potpisale su Sporazum o uspostavljanju specijalnih paralelnih odnosa, a kasnije, u junu naredne godine, Narodna skupština Republike Srpske usvojila je i Zakon o ratifikaciji Sporazuma o uspostavljanju specijalnih paralelnih odnosa između Republike Srpske i Republike Srbije.

"Kad Ustav kaže specijalne odnose, to onda znači i ugovorne odnose, uključujući i ugovorne odnose na svakom polju privrede, u šta spada i izgradnja gasovoda iz Srbije kroz Republiku Srpsku. Za izgradnju ovakvog gasovoda, kao privrednog projekta, ne treba da se zaključuje međunarodni ugovor između BiH i Srbije, već privredni ugovor između Republike Srpske i Srbije, u sklopu specijalnih veza između Republike Srpske i Srbije na osnovu prava na specijalne paralelne odnose, garantovanog Ustavom BiH", rekao je za "Nezavisne novine" Milan Blagojević, profesor Ustavnog prava iz Banjaluke.

Dalje, članom 2. Sporazuma o uspostavljanju specijalnih paralelnih odnosa između Republike Srpske i Republike Srbije propisana je saradnja između Srbije i Republike Srpske na privrednom planu, a ta saradnja znači i zaključivanje privrednih ugovora na svakom privrednom planu, što uključuje i ugovore između Republike Srpske i Srbije, a ne između Srbije i BiH, za izgradnju, a onda i privrednu eksploataciju istočne gasne konekcije.

"Privredni ugovor između Srpske i Srbije o izgradnji i eksploataciji gasa za istočnu gasnu konekciju ne bi bio niti je međunarodni ugovor u smislu tog zakona na nivou BiH, nego se primjenjuje član 3.2 a) Ustava BiH i član 2, alineja 1, Sporazuma o specijalnim paralelnim odnosima Republike Srpske i Srbije", naglašava Blagojević.

Podsjećanja radi, Republika Srpska već godinama pokušava da izgradi gasovod koji bi išao trasom od Inđije (Srbija), preko Mačvanskog Prnjavora, koji je takođe u Srbiji, i u Republiku Srpsku bi ušao kod Bijeljine i dalje išao prema Doboju, Banjaluci, Prijedoru i Novom Gradu, međutim taj projekat sa nivoa Bosne i Hercegovine konstantno se opstruiše.

Trenutno, odluka o pregovorima sa Srbijom prošla je Savjet ministara BiH ali Denis Bećirović i Željko Komšić, bošnjački i hrvatski članovi Predsjedništva BiH, već su se izjasnili da neće dati podršku tom projektu dok se ne usvoji Zakon o gasu BiH, na koji Republika Srpska ne pristaje.